سشوار، اتوی مو و دستگاه فرکننده از پرکاربردترین ابزارهای حالتدهی مو هستند؛ اما استفاده مکرر از حرارت میتواند به مرور ظاهر و استحکام تارهای مو را تغییر دهد. خشکی، زبری، وزشدگی، کاهش درخشندگی و افزایش شکستگی، از نشانههایی هستند که ممکن است در اثر آسیب حرارتی ایجاد شوند. مطالعات ساختاری روی تار مو نیز نشان دادهاند که با افزایش دما، آسیب به کوتیکول بیشتر میشود و حرارت بالا میتواند ساختار پروتئینی مو را تحت تأثیر قرار دهد.محافظ حرارتی مو
در این میان، محصولات محافظ حرارتی بهعنوان یکی از راهکارهای مراقبت از مو مطرح میشوند. اما آیا استفاده از آنها واقعاً ضروری است؟ آیا محافظ حرارتی میتواند آسیب اتو و سشوار را کاملاً خنثی کند؟
واقعیت این است که محافظ حرارتی میتواند میزان آسیب را کاهش دهد، اما مجوز استفاده نامحدود از حرارت نیست. برای مراقبت مؤثر، باید هم محصول مناسب و هم روش صحیح استفاده از ابزارهای حرارتی را در نظر گرفت.
۱. حرارت دقیقاً چه بلایی سر مو میآورد؟
تار مو از ساختارهای پروتئینی، بهویژه کراتین، تشکیل شده و لایه بیرونی آن یعنی کوتیکول مانند یک پوشش محافظ عمل میکند. حرارت شدید و تکرارشونده میتواند این سطح را دچار ترک، بلندشدگی و تغییرات ساختاری کند.
مطالعات آزمایشگاهی نشان دادهاند که هرچه دمای خشککردن بالاتر باشد، آسیب سطحی مو نیز بیشتر میشود. در یک مطالعه، استفاده مکرر از سشوار در فاصله و دماهای مختلف نشان داد که بالاترین شرایط حرارتی، آسیب واضحتری به کوتیکول ایجاد میکند.محافظ حرارتی مو
در مورد اتو و فرکننده، مسئله جدیتر است؛ زیرا این ابزارها حرارت را مستقیماً به تار مو منتقل میکنند. حرارت بالا میتواند ساختار کراتین را تغییر دهد و در صورت تکرار، احتمال شکنندگی را افزایش دهد.
بنابراین، مشکل فقط «سوختن مو» نیست؛ بلکه مجموعهای از تغییرات تدریجی در سطح و ساختار تار مو اتفاق میافتد.
محافظ حرارتی مو واقعاً ضروری است؟ پشت پرده آسیب سشوار، اتو و فرکننده به مو
۲. محافظ حرارتی چگونه از مو محافظت میکند؟
محافظهای حرارتی معمولاً با ایجاد یک لایه محافظ روی سطح مو و استفاده از ترکیباتی که رفتار حرارتی و اصطکاکی مو را تغییر میدهند، به کاهش آسیب کمک میکنند.
برخی مطالعات نشان دادهاند که پیشتیمار مو با ترکیبات پلیمری میتواند در برابر آسیب ناشی از اتوی حرارتی از ساختار کراتین و سطح مو محافظت کند و میزان شکستگی ناشی از شانهکردن را کاهش دهد.
اما نکته مهم این است که محافظ حرارتی یک سپر مطلق نیست.
اگر مو مرتباً در معرض دمای بسیار بالا قرار بگیرد، چندین بار روی یک قسمت اتو کشیده شود یا دستگاه برای مدت طولانی روی یک تار مو بماند، هیچ محصولی نمیتواند تمام آسیب احتمالی را حذف کند.
به همین دلیل، عبارت «محافظ حرارتی» نباید با «محافظت کامل در برابر حرارت» اشتباه گرفته شود.
محافظ حرارتی مو واقعاً ضروری است؟ پشت پرده آسیب سشوار، اتو و فرکننده به مو
۳. سشوار همیشه دشمن مو نیست؛ روش استفاده مهم است
یکی از باورهای رایج این است که برای سالم ماندن مو باید سشوار را کاملاً کنار گذاشت. اما شواهد نشان میدهند مسئله پیچیدهتر از این است.
در یک مطالعه، آسیب سطحی مو با افزایش دمای سشوار بیشتر شد؛ بااینحال، استفاده از سشوار در فاصله حدود ۱۵ سانتیمتر و با حرکت مداوم، نسبت به قرار دادن جریان حرارت بسیار نزدیک و ثابت، آسیب کمتری ایجاد کرد.
بنابراین اگر از سشوار استفاده میکنید:
- آن را بیش از حد به مو نزدیک نکنید.
- جریان هوا را روی یک نقطه ثابت نگه ندارید.
- از بالاترین درجه حرارت بدون نیاز استفاده نکنید.
- اجازه دهید مو پیش از حالتدهی تا حدی در معرض هوا خشک شود.
- در صورت استفاده منظم، محافظ حرارتی مناسب به کار ببرید.
آکادمی پوست آمریکا نیز توصیه میکند استفاده از ابزارهای حرارتی کاهش پیدا کند و اتو روی موی خشک و با تنظیمات حرارتی پایین یا متوسط استفاده شود.
محافظ حرارتی مو واقعاً ضروری است؟ پشت پرده آسیب سشوار، اتو و فرکننده به مو
۴. اتو و فرکننده؛ جایی که کنترل حرارت اهمیت بیشتری پیدا میکند
اتو و فرکننده نسبت به سشوار معمولاً تماس مستقیمتر و حرارت متمرکزتری ایجاد میکنند. به همین دلیل، نحوه استفاده از آنها اهمیت زیادی دارد.
مطالعات نشان دادهاند که اتوهای حرارتی میتوانند در دماهای بالا باعث تغییرات قابل توجه در ساختار کراتین و کوتیکول شوند و در صورت تکرار، احتمال آسیب و شکستگی افزایش پیدا کند.
برای کاهش این آسیب بهتر است:
اول، مو کاملاً خشک باشد. استفاده از اتوی حرارتی روی موی خیس میتواند آسیب بیشتری ایجاد کند؛ زیرا آب موجود در تار مو در مواجهه با حرارت بالا میتواند به ساختار کوتیکول فشار وارد کند.
دوم، دما را تا حد مورد نیاز پایین نگه دارید. بالاتر بودن دما لزوماً به معنای نتیجه بهتر نیست.
سوم، اتو را چندین بار روی یک بخش تکرار نکنید.
چهارم، پیش از حرارت از محصول محافظ مناسب استفاده کنید.
این موضوع برای موهای دکلرهشده، رنگشده، خشک یا شکننده اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا این موها ممکن است از قبل در برابر آسیبهای مکانیکی و حرارتی حساستر باشند. ترکیب فرآیندهای شیمیایی و حرارت نیز میتواند آسیب ساختاری بیشتری ایجاد کند.
محافظ حرارتی مو واقعاً ضروری است؟ پشت پرده آسیب سشوار، اتو و فرکننده به مو
نتیجهگیری
پس آیا محافظ حرارتی مو واقعاً ضروری است؟
اگر مرتب از سشوار، اتو یا فرکننده استفاده میکنید، استفاده از محافظ حرارتی یک اقدام منطقی برای کاهش آسیب است؛ اما نباید آن را راهکاری برای بیاثر کردن حرارت در نظر گرفت.
سلامت مو به مجموعهای از عوامل وابسته است: دمای ابزار، مدت تماس، فاصله سشوار، دفعات استفاده، وضعیت اولیه مو و نحوه آمادهسازی آن.
به بیان ساده، بهترین استراتژی این نیست که ابتدا مو را در معرض حرارت شدید قرار دهیم و بعد انتظار داشته باشیم یک محصول همه آسیبها را جبران کند. استراتژی مؤثرتر این است که حرارت را کنترل کنیم، دفعات استفاده را کاهش دهیم، روش صحیح حالتدهی را رعایت کنیم و در صورت استفاده از ابزار حرارتی، از محافظ مناسب کمک بگیریم.
محافظ حرارتی در واقع بخشی از یک روتین مراقبت از مو است؛ نه مجوزی برای استفاده بیحدوحصر از اتو و سشوار.